Column EWEC: Milieubelasting

Nu we ons energieverbruik drastisch hebben verminderd, wordt de milieubelasting van de materialen waaruit je woning bestaat steeds belangrijker voor de totale milieu-footprint van je huis. Het materiaalgebruik voor nieuw-, verbouw en verduurzaming wordt steeds relevanter. Ik praat erover met coach en adviseur Arno Harting, die afgelopen jaren tientallen bewoners van oude en soms monumentale woningen sprak over energie besparen en duurzame energie.

“Dag Mariëlle, ik sprak vorige keer over een monumentale woning. Door het eeuwenlange gebruik van dit gebouw, wordt de milieubelasting door materiaalgebruik over honderden jaren ‘uitgesmeerd’ en is daardoor heel laag per jaar. Bij een jaarlijks energieverbruik van 1.200 m3 gas en 3.400 kWh stroom is de jaarlijkse milieubelasting door energie allesbepalend. Maar je begrijpt dat bij een gering fossiel energieverbruik in de toekomst, de balans omslaat. Reden dus om bij het toepassen van energiebesparende materialen naar de milieubelasting daarvan te kijken.

Bij het toepassen van nieuwe kozijnen heeft duurzaam hout de voorkeur, gevolgd door aluminium. Kunststof kozijnen hebben een vier keer hogere milieubelasting dan duurzaam hout, doordat er veel olie nodig voor de productie. Bovendien kan het slecht worden gerecycled. Er zijn zogenoemde schaduwkosten. Schaduwkosten zijn kosten die nodig zijn om het nadelige milieu-effect van wieg tot graf te ‘repareren’.

Voor het na-isoleren van dak of gevel staan allerlei materialen ter beschikking. Opvallend is dat bijvoorbeeld schapenwol meestal heel slecht scoort, behalve als schapen primair voor de vleesproductie worden gehouden of het verbeteren van de bodemkwaliteit en wol dus een restproduct is. Wat meestal niet het geval is. Daartegenover staan thermokussens die juist goed scoren en vaak koploper zijn wat betreft lage milieubelasting. Door het uiterst geringe gewicht per vierkante meter is slechts een minieme hoeveelheid olie nodig voor de productie van polyester-aluminiumkussens. De kussens strijden met vlasplaten om de eerste plaats, omdat vlas een natuurproduct is. Maar omdat vlas veel zwaarder is, gaat de milieubelasting vanwege transport een sterke rol spelen.

Tenslotte nog een opmerking over de installaties zoals zonnepanelen en warmtepompen. Door veel bijzondere metalen met milieu-onvriendelijke winning en -productie hebben die een zware impact op de milieubelasting van de woning. Materiaalgebruik, een volgende uitdaging!”

Mariëlle Oostveen, vrijwilliger EWEC en Arno Harting, adviseur Energieloket Wijk bij Duurstede