Column EWEC: Duurzaam is veel meer!

Duurzaamheid is meer dan energiebesparing, terwijl we wel over ‘verduurzaming’ spreken. Hoe zit dat eigenlijk? Ik praat erover met coach en adviseur Arno Harting, die afgelopen jaren tientallen bewoners sprak over energie besparen en duurzame energie.

„Dag Mariëlle, ik kom net van een prachtige monumentale woning, bijzondere monumentale elementen in en aan de woning. Staan ook fraai beschreven in de bouwhistorische waardestelling. Kortom een paleisje. Maar de andere kant van de medaille is, dat de bewoners slechts beperkt hun woning kunnen ‘verduurzamen’. En hier komen we op de devaluatie van de begrippen ‘duurzaam’ en ‘Verduurzamen’. Want deze bewoners zijn al heel duurzaam bezig, maar beseffen het nauwelijks. Ze hebben ervoor gezorgd dat dit gebouw, dat in de afgelopen eeuwen allerlei nuttige functies heeft gehad van woning, opslag, garage, woning, winkel, schuur tot aan bouwval, nu weer een gewaardeerde en geliefde woning is. Daarmee kan het gebouw nog jaren door. Dat is een dikke plus voor de thema’s ‘Lage milieubelasting’, ‘Gebruikskwaliteit’ en ‘Toekomstwaarde’ van het duurzaamheidsspectrum. En voor monumenten hebben we ook nog de DuMo score. Duurzame Monumenten score, waarbij de traditionele duurzaamheidsthema’s worden gecorrigeerd voor de monumentale waarde die het gebouw heeft. Ik heb de bewoners geprezen voor hun duurzaamheidsactiviteiten. Dat het duurzaamheidsaspect ‘Beperken fossiel energieverbruik’ achterblijft, dat is niet anders. Het zal op dat aspect nooit de nieuwbouw kwaliteit krijgen en dat hoeft ook niet. Dat mag van zo’n woning niet geëist worden.

Maar wat als er dan over een paar jaar geen aardgas meer is? We kunnen niet verwachten dat ze de woning gaan verwarmen zoals dat driehonderd jaar geleden werd gedaan. Een klein beetje hedendaags comfort mag de bewoners niet onthouden worden. Juist voor dit soort gebouwen kunnen we misschien dat kleine beetje biogas, synthetische aardgas of wellicht waterstof inzetten dat in de toekomst beschikbaar is voor de gebouwde omgeving.

We spreken de hele tijd over het verduurzamen van woningen. Maar we bedoelen eigenlijk ‘uitbannen fossiele energie’. Verduurzamen is veel omvattender, bovenstaand voorbeeld maakt dat hopelijk duidelijk.

De bewoners voelden zich begrepen dat ze al heel duurzaam doen op andere belangrijke duurzame aspecten. De forse energierekening moeten ze voor lief nemen, daar kan ik ze helaas nauwelijks bij helpen.”

Mariëlle Oostveen, vrijwilliger EWEC en Arno Harting, adviseur Energieloket Wijk bij Duurstede