Waarom de gemeenteraad geen besluit kan nemen over het bevoegd gezag windenergie

Op 14 mei a.s. is er een themabijeenkomst over bevoegd gezag windenergie. Het lijkt een lastige keuze voor onze gemeenteraad, maar is dat wel zo? En kan Wijk bij Duurstede op dit moment überhaupt al een gedegen keuze maken? 

Stichting Belangen Wijkersloot en omgeving is betrokken in het proces bij zowel de provincie als de gemeente en vindt het veel te vroeg om deze keuze te maken. 

De provincie deed een handreiking aan de gemeente vanuit de aangenomen motie ‘wie goed doet, wie goed ontmoet’: Wijk bij Duurstede voldoet aan het energiebod (RES) en is daarom de laatste in rij voor windenergie. Onze gemeente hoeft geen windturbines te realiseren en dus geen overhaast besluit te nemen over wie de regie neemt. De extra tijd die de provincie ons biedt is hard nodig voor verder onderzoek. 

De argumenten waarom de gemeenteraad nog geen besluit hoeft te nemen over het bevoegd gezag windenergie:

Wijk bij Duurstede voldoet aan het RESbod in haar opwek duurzame energie door andere vormen van energie-opwek zoals de vele vergunde zonneparken. Er is geen noodzaak om met windturbines nog meer energie op te wekken.

De RES-afspraak tussen provincie en gemeenten was geen dwang vanuit de provincie. Toch wordt nu wel dwang opgelegd tav plaatsing van windturbines. Een afspraak met de provincie is dus geen afspraak.

De grondslag waarop de provincie Wijk bij Duurstede heeft aangewezen als kansrijk gebied is op 12 punten onvolledig en onjuist. Deze punten zijn voor een groot deel erkend door de provincie. Pas later in het proces wil zij daar verder onderzoek naar doen. Waarom dan nu al de vraag om de regie te nemen, als de basis en de consequenties onvolledig in beeld zijn gebracht? Waar besluit je dan over als gemeente?

Cruciale aspecten in de provinciale NRD en PlanMER zijn gemist. In de uitwerking ontbreken o.a. de aanwezigheid van een camping als complexe belemmering/kwetsbaar object, de aanwezige woonhuizen, bodem, archeologie en natuur.

Ook commissie MER geeft in haar oordeel aan dat het PlanMER van de provincie Utrecht in gebreke is tav onderbouwing onderlinge verschillen tussen windlocaties, Flora en Fauna en de Limes vanuit cultuurhistorisch erfgoed. En adviseert eerst dit op orde te maken voor verdere besluitvorming.

De spelregels vanuit de provincie voor bevoegd gezag zijn zeer summier op 1 slide beschreven en toegelicht in de vorige thema-sessie. Dit kan geen basis vormen voor besluitvorming en/of het overzien van de consequenties die hiermee samenhangen.

Er is geen risico-analyse gemaakt over bevoegd gezag. Denk aan financiële risico’s, rechten en plichten, claims en gezondheidsrisico’s.

Mogelijke schadeclaims van omwonenden en initiatiefnemers bedreigen de toch al wankele financiële situatie van de gemeente. Het gaat hierbij om vele miljoenen.

Kan de gemeente een dergelijk risicovol project wel dragen met het oog op andere projecten en financiële buffers? Een mogelijk faillissement (artikel 12-gemeente) en verdere verhoging van de gemeentebelastingen dreigt.

Eigendom en terugverdien-model is niet duidelijk en niet uitgewerkt. De business case is niet gemaakt voor Wijk bij Duurstede. De turbines in Houten en andere windparken zijn niet of nauwelijks rendabel.

Een landelijke ontwerp afstands- en geluidsnormen is in de maak en nog niet definitief. De verwachting is juli 2025. Wacht deze normen eerst af.

Er is steeds meer onderzoek naar de gezondheidseffecten van windturbines. Zie de vele berichten in de media. Huisartsen luiden de noodklok en o.a. Diederik Gommers pleit voor een veel ruimere afstandsnorm. Huisartsenvakbladen en WindWiki wijzen op het voorzorgsbeginsel en zorgplicht: bij twijfel niet inhalen en waar gaan we onze inwoners aan blootstellen?

Er is geen noodzaak om op korte termijn een besluit over het bevoegd gezag windenergie te nemen. Daarbij is de inhoudelijke basis waarop dit besluit genomen moet worden veel te wankel. Hiervoor is meer onderzoek en voorbereiding nodig.

J. van der Sluis
Voorzitter St. Belangen Wijkersloot en omgeving